อ าเภอหนองบัว จังหวัดนครสวรรค์ เริ่มจากการค้นหาปัญหาและความต้องการที่แท้จริงของชุมชน โดยการให้ ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมในการด าเนินงาน ซึ่งท าให้ชุมชนได้รับประโยชน์ที่แท้จริง
เกิดความเข้มแข็ง และมี ความยั่งยืน ในกระบวนงานได้มีการสังเคราะห์และวิเคราะห์การขับเคลื่อนหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบ บ้านหนองแก้ว หมู่ที่ ๑ ต าบลห้วยใหญ่ อ าเภอหนองบัว จังหวัดนครสรรค์ ดังนี้ ๑. การน้อมน าแนวคิดหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงมาประยุกต์ใช้ ในการด ารงชีวิตให้เหมาะสม กับประชาชนในชุมชน เช่น อาชีพ และสถานะความเป็นอยู่ของครัวเรือน โดยพื้นฐาน คือ การพึ่งตนเอง นั่นคือ การท าอะไรอย่างเป็นขั้นตอน รอบคอบ ระมัดระวัง และพิจารณาถึงความพอดี พอเหมาะ พอควร การสร้าง ความสามัคคีให้เกิดขึ้นบนพื้นฐานของความสมดุล ครอบคลุมทั้งทางจิตใจ สังคม เทคโนโลยี ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม รวมถึงเศรษฐกิจ ลักษณะของความพอดี ดังนี้ - ด้านจิตใจ มีจิตใจที่เข้มแข็ง พึ่งตนเองได้ มีจิตสานึกที่ดี เอื้ออาทร ประนีประนอม นึกถึง ผลประโยชน์ส่วนร่วมเป็นหลัก - ดา้นสังคม มีการช่วยเหลือเกื้อกูลกัน รู้รักสามัคคี สร้างความเข้มแข็งในครัวเรือนและชุมชน - ด้านเศรษฐกิจ มีการลดรายจ่าย เพิ่มรายได้ มีการจัดทาบัญชีครัวเรือน มีการออม ใช้ชีวิต อย่างพอเพียง คิดและวางแผนชีวิตอย่างรอบคอบ มีภูมิคุ้มกัน มีการเผื่อทางเลือกส ารอง - ด้านทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม รู้จักใช้เทคโนโลยีที่เหมาะสมสอดคล้องกับความ ต้องการและสภาพแวดล้อม ๒. มีการค้นหาผู้น าในการด ารงชีวิตตามแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียงในชุมชน ซึ่งได้พิจารณาบุคคลที่ ปฏิบัติตนในการด ารงชีวิตเป็นตัวอย่างของชุมชนได้เป็นครอบครัวพัฒนาทั้งหมด ๓๐ ครัวเรือน ซึ่งทั้งหมดเป็น บุคคลที่มีความขยัน ประหยัด และรู้จักออม มีการน าหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงมาใช้ ซึ่งสามารถเป็นจุด เรียนรู้ด้านเศรษฐกิจพอเพียงได้เป็นอย่างดี อีกทั้งสามารถขยายผลออกไปสู่ประชาคนผู้สนใจทั้งภายในและ ภายนอกชุมชน
๓. มีการวางแผนในการพัฒนาหมู่บ้านตามแนวคิดปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง โดยให้ความส าคัญกับ การมีส่วนร่วมของประชาชน โดยวิเคราะห์ปัญหาความเดือดร้อน ความต้องการ แนวทางการแก้ไขปัญหาและ ก าหนดโครงการ/กิจกรรมในการพัฒนาหมู่บ้าน น ามาจัดท าเป็นแผนชุมชน โดยอาศัยองค์ความรู้ประสบการณ์ จากการศึกษาดูงานมาปรับประยุกต์ใช้ให้เหมาะสมกับสภาพของชุมชน เทคโนโลยีที่เหมาะสมกับชุมชน โดย สร้างกระบวนการพัฒนาชุมชนในหมู่บ้านด้วยหลักการ “พึ่งตนเอง” ในการแก้ไขปัญหาความยากจนของคนใน ชุมชน ๔. สร้างความต่อเนื่องในการพัฒนาหมู่บ้านตามแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียง ในการด าเนินงานต่างๆ เพื่อให้เกิดผลอย่างเป็นรูปธรรมและยั่งยืนโดยการผนวกความต่อเนื่องของการด าเนินงานในการพัฒนาหมู่บ้าน ให้เป็นส่วนหนึ่งของการด ารงชีวิตที่ต้องปฏิบัติอย่างต่อเนื่องเป็นประจ า ๕. ขยายผลการด าเนินงานให้ครอบคลุมทั้งหมู่บ้าน โดยแกนน าทั้ง ๓๐ คนที่เข้าร่วมอบรม โดยแบ่ง หน้าที่ความรับผิดชอบออกเป็นคุ้ม
จุดเด่นในหมู่บ้านที่เป็นปัจจัยสนับสนุนหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง - มีการวางแผนพัฒนาหมู่บ้านตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ร่วมกับภาคีการพัฒนา - มีผู้น า กลุ่มองค์กร ที่มีความรู้ความสมารถเป็นที่ยอมรับ - มีศูนย์เรียนรู้ชุมชนที่ผู้น า กลุ่มองค์กร ได้ใช้ประโยชน์ร่วมกัน - ครัวเรือนมีการด าเนินชีวิตตามแนวคิดปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงอย่างชัดเจน - มีความรัก ความสามัคคี เอื้ออารีย์ต่อกันในหมู่บ้าน - มีความพร้อม และเกิดการยอมรับในการด าเนินชีวิตตามแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียง
ปัจจัยความส าเร็จ วิธีที่สร้างความส าเร็จเพื่อใช้เป็นความรู้ในการถ่ายทอด ในการด าเนินกิจกรรมตามแนวคิดปรัชญา เศรษฐกิจพอเพียงบ้านหนองแก้ว หมู่ที่ ๑ ต าบลห้วยใหญ่ อ าเภอหนองบัว จังหวัดนครสวรรค์ คือ - การแลกเปลี่ยนเรียนรู้ การจัดเวทีประชาคม โดยใช้การมีส่วนร่วมของคนในชุมชนในการแลกเปลี่ยน เรียนรู้ พบปะพูดคุย แลกเปลี่ยนปัญหาและการหาทางแก้ไขปัญหาร่วมกันในชุมชนในการด าเนินกิจกรรมตาม แนวคิดหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง - มีจุดตัวอย่างที่มีการถ่ายทอดความรู้ตามแนวคิดปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง โดยการค้นหาจุด ตัวอย่างในพื้นที่ ในการถ่ายทอดความรู้ และ กิจกรรมต่างๆ ที่ประสบความส าเร็จตามแนวคิดปรัชญาเศรษฐกิจ พอเพียงที่เห็นชัดเจนเป็นรูปธรรม - มีการจัดตั้งกลุ่ม/องค์กรต่างๆ และการศึกษาดูงาน กิจกรรมของกลุ่มองค์กรต่างๆ ในการขับเคลื่อน กิจกรรมตามแนวคิดปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง รวมถึงการเก็บเกี่ยวประสบการณ์จากการศึกษาดูงานมา ประยุกต์ใช้ตามความเหมาะสมกับพื้นที่
ผลการขับเคลื่อนการด าเนินงานหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงสามารถสรุปความก้าวหน้าการด าเนินงาน ดังนี้ กิจกรรมลดรายจ่ายครัวเรือน - ส่งเสริมให้ครัวเรือนปลูกพืชผักสวนครัวบริเวณบ้าน และตามไร่นา ทุกครัวเรือน - ส่งเสริมให้ครัวเรือน ลด ละเลิก อบายมุข เพื่อลดรายจ่ายของครัวเรือน - ส่งเสริมให้ครัวเรือนเลี้ยงสัตว์ไว้บริโภคในครัวเรือน เช่น เลี้ยงไก่ เลี้ยงปลา เลี้ยงหมู - ส่งเสริมให้ครัวผลิตและใช้ปุ๋ยอินทรีย์ กิจกรรมด้านการเพิ่มรายได้ - การทอพรมเช็ดเท้า - การปลูกดอกรัก - จักสานไซดักปลา กิจกรรมด้านการออม - ส่งเสริมการออมกับกลุ่มออมทรัพย์เพื่อการผลิต - ส่งเสริมการออมกับกองทุนหมู่บ้าน กิจกรรมด้านการเรียนรู้ - ส่งเสริมศูนย์เรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง - แลกเปลี่ยนเรียนรู้ด้านการประกอบอาชีพ กิจกรรมด้านการอนุรักษ์ - การปลูกต้นไม้ - การรักษาแหล่งน้ า
ปัญหา อุปสรรค - ครัวเรือนบางครัวเรือนในพื้นที่เป็นผู้สูงอายุ ซึ่งการเข้าร่วมกิจกรรมและการขับเคลื่อน กิจกรรมต่างๆ ยากขึ้นในการด าเนินงานในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการดา รงชีวิต - ความไม่ชัดเจนในการท าความเข้าใจถึงแนวคิดหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงที่เป็นรูปธรรม ซึ่งยาก ในการชี้ให้เห็นถึงการเปลี่ยนแปลงที่ดีขึ้น จึงต้องอาศัยระยะเวลาและความอดทนกว่าจะบรรลุเป้าหมาย - การปฏิบัติตามแผนในการพัฒนาหมู่บ้านตามแนวคิดหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงที่ต้องอาศัย งบประมาณจากแหล่งอื่นๆ ซึ่งเป็นเรื่องยากในการด าเนินงานเพื่อบรรลุเป้าหมายและความต่อเนื่องในการ ด าเนินงานตามแผนที่ก าหนด - วิธีการ และขั้นตอนด าเนินกิจกรรมตามโครงการฯ ที่ก าหนดมาอย่างชัดเจน ซึ่งในบางกิจกรรมไม่ เหมาะสมกับความต้องการของคนในชุมชน
ชื่อ – สกลุ นางสาวกัลยา โตประเสริฐ ต าแหน่ง นักวิชาการพัฒนาชุมชนปฏิบัติการ
สังกัด ส านักงานพัฒนาชุมชนอ าเภอหนองบัว เบอร์โทรศัพท์ ๐๘๒-๑๗๔๔๖๐๐
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น