1. ชื่อองค์ความรู้ เทคนิคการพัฒนาหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง
2. ชื่อเจ้าของความรู้ นายไพศาล ค าดวง ต าแหน่ง นักวิชาการพัฒนาชุมชนช านาญการ
3. องค์ความรู้ที่บ่งชี้
หมวดที่ 1 เทคนิคการสร้างและพัฒนาผู้น าในการขับเคลื่อนสัมมาชีพชุมชน
หมวดที่ 2 เทคนิคการพัฒนาหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง
หมวดที่ 3 เทคนิคการแก้ไขปัญหาความยากจน
หมวดที่ 4 เทคนิคการเพิ่มศักยภาพผู้ผลิต ผู้ประกอบการหนึ่งต าบล หนึ่งผลิตภัณฑ์ (OTOP) สู่การ พัฒนายกระดับมาตรฐานผลิตภัณฑ์
หมวดที่ 5 เทคนิคการส่งเสริมช่องทางการตลาดหนึ่งต าบล หนึ่งผลิตภัณฑ์ (OTOP)
หมวดที่ 6 เทคนิคการเชื่อมโยงเส้นทางการท่องเที่ยว OTOP นวัตวิถี
หมวดที่ 7 เทคนิคการส่งเสริมกองทุนชุมชนให้เกิดการบริหารงานตามหลักธรรมาภิบาล
หมวดที่ 8 เทคนิคการเสริมสร้างองค์กรให้มีสมรรถนะสูง (เป็นบุคลากรทันสมัย พัฒนาองค์กร)
4. ที่มาและความส าคัญในการจัดท าองค์ความรู้ กรมการพัฒนาชุมชน กระทรวงมหาดไทย ได้ส่งเสริมสนับสนุนการด าเนินงานหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง ต้นแบบ ซึ่งการด าเนินงานดังกล่าวเป็นการส่งเสริมให้ประชาชนน าหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงมาใช้ในการ ด ารงชีวิตและเป็นเป้าหมายของการพัฒนาหมู่บ้านโดยจัดกระบวนการเพื่อให้ประชาชนในหมู่บ้าน ได้ใช้ความรู้ ความเข้าใจและประสบการณ์ และน าแนวทางการปฏิบัติตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงมาใช้ในการพัฒนา หมู่บ้านเพื่อให้เกิดการพึ่งพาตนเอง เป็นหมู่บ้านที่เข้มแข็งอย่างยั่งยืนพร้อมทั้งมีความพร้อมในการเป็นต้น แบบอย่างแท้จริง เพื่อขยายผลไปสู่หมู่บ้านอื่น จัดกระบวนการพัฒนาโดยใช้วิธีการเรียนรู้ร่วมกัน . การท างานเป็นทีม ถือว่าเป็นหัวใจหนึ่งในการท างานร่วมกัน หมู่บ้าน/ชุมชนใดที่สามารถสร้างทีม พัฒนา ทีม ให้ท างานร่วมกันได้ หมู่บ้าน/ชุมชนนั้นจะเจริญก้าวหน้าไปได้อย่างรวดเร็ว การท างานบางอย่างอาจจะท าคน เดียวได้ แต่การท างานบางอย่างต้องอาศัยการท างานร่วมกันจึงจะประสบความส าเร็จ เนื่องจากทุกคนมีความสามารถ แต่ความสามารถของทุกคนมีจ ากัด การน าความสามารถของทุกคนมารวมกันจึงเกิดผลงานมากขึ้น อีกทั้งงาน บางอย่างต้องการความคิดที่ริเริ่มสร้างสรรค์จึงต้องการคนมาท างาน ด้วยการร่วมคิด ร่วมท า งานจึงออกมาส าเร็จ การท างานเป็นทีมที่ดีมักมีองค์ประกอบของทีมดังนี้ มีวัตถุประสงค์ในการท างานร่วมกัน มีระบบบริหารหรือการ จัดการทีมที่ดี มีสมาชิกที่มีคุณภาพมีความสามารถในการท างานมีความรับผิดชอบในหน้าที่ มีผู้น าทีมที่มี ประสิทธิภาพมีภาวะผู้น าที่ดี
กระบวนการ/วิธีการ/ขั้นตอนการด าเนินงาน
๑. ประชุมสร้างความเข้าใจกับทีมงาน
๒. ก าหนดภารกิจหรืองานที่ท า
๓. ระดมความคิด
๔. คัดเลือกความคิด
๕. ก าหนดแผนปฏิบัติงาน
๖. ปฏิบัติตามแผน
๗. การประเมินผลการด าเนินงานและข้อมูลย้อนกลับ
5. ปัญหาที่พบและแนวทางการแก้ไขปัญหา ปัญหาที่พบ
- เรื่องของผลประโยชน์
- เรื่องของความขัดแย้ง
- เรื่องของการเสียสละ
- เรื่องของความแตกต่างระหว่างบุคคล
- เรื่องของการสื่อสาร แนวทางการแก้ไขปัญหา
1. การสื่อความ การท างานเป็นทีมอาศัยบรรยากาศ การสื่อความที่ชัดเจนเหมาะสมซึ่งจะท าให้ทุกคน กล้าที่จะเปิดใจ แลกเปลี่ยนความคิดเห็น และแลกเปลี่ยนเรียนรู้ซึ่งกันและกัน จนเกิดความเข้าใจ และน าไปสู่การ ท างานที่มีประสิทธิภาพ
2. การตัดสินใจ การท างานเป็นทีมต้องใช้การตัดสินใจร่วมกัน เมื่อเปิดโอกาสให้สมาชิกในทีมแสดง ความคิดเห็น และร่วมตัดสินใจแล้ว สมาชิกย่อมเกิดความผูกพันที่จะท าในสิ่งที่ตนเองได้มีส่วนร่วมตั้งแต่ตน้
3. ภาวะผู้น า คือ บุคคลที่ได้รับการยอมรับจากผู้อื่น การท างานเป็นทีมควรส่งเสริมให้สมาชิกทุกคนได้ มีโอกาสแสดงความเป็นผู้น า เพื่อให้ทุกคนเกิดความรู้สึกว่าได้รับการยอมรับ จะได้รู้สึกว่าการท างานเป็นทีมนั้นมี ความหมาย ปรารถนาที่จะท าอีก
4. การก าหนดกติกา หรือกฎเกณฑ์ต่าง ๆ ที่จะเอื้อต่อการท างานร่วมกันให้บรรลุเป้าหมาย ควรเปิด โอกาสให้สมาชิกได้มีส่วนร่วม ในการก าหนดกติกา หรือกฎเกณฑ์ที่จะน ามาใช้ร่วมกัน
6. ประโยชน์ขององค์ความรู้
1. ครัวเรือนพัฒนาและประชาชนในหมู่บ้านมีความเป็นอยู่ที่ดีขึ้น เมื่อมีการปรับแนวความคิดไปสู่การ ด าเนินชีวิตที่น้อมน าและให้ความส าคัญกับการด ารงชีวิตตามแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียงเพิ่มมากขึ้น
2. ครัวเรือนพัฒนาและประชาชนในหมู่บ้านด าเนินวิถีชีวิตตามแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียง ด้วยการมีส่วน ร่วม ช่วยเหลือซึ่งกันและกัน เอื้ออารีต่อกัน และอยู่อย่างประชาธิปไตย
3. ครัวเรือนพัฒนาสามารถจัดท าแผนชีวิตครัวเรือน จากการวิเคราะห์ข้อมูลของครัวเรือนได้
4. หมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงสามารถวางแผนการพัฒนาเพื่อแก้ไขปัญหาจากผลการจัดท าแผนชีวิตของ ครัวเรือนพัฒนา แผนชุมชน ผลการประเมินหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบ ของกระทรวงมหาดไทย (4 ด้าน 23 ตัวชี้วัด) และผลการประเมิน “ความอยู่เย็น เป็นสุข” หรือความสุขมวลรวมของหมู่บ้าน ซึ่งหมู่บ้านสามารถ ด าเนินการได้เองเป็นอันดับแรก หรือประสานความร่วมมือจากหน่วยงานภายนอกได้
5. การท างานเป็นทีม โดยการใช้หลักการมีส่วนร่วม ในทุกระดับภาคส่วนทั้งจากภาครัฐ องค์กรภาค ประชาชน เพื่อให้การขับเคลื่อนหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงประสบความส าเร็จและพึ่งตนเองได้ นั้นเป็นสิ่งส าคัญ มากในการท างานให้ประสบผลส าเร็จ
6. การประสานงานความร่วมมือเป็นการบูรณาการท างานร่วมกับผู้น าชุมชน ส่วนราชการท้องที่, ท้องถิ่น ภาคเอกชนและคณะกรรมการหมู่บ้าน คนในชุมชนร่วมคิด ร่วมรู้ ร่วมท า ร่วมรับผลประโยชน์ เพื่อค้นหาข้อมูล รวบรวมผลงานของกลุ่ม/องค์กร และจัดท าเอกสารความรู้ในการขยายผลสู่หมู่บ้านอื่น
7. ผู้น าชุมชนมีศักยภาพ มีภาวะผู้น า มีความเสียสละ มีการบริหารจัดการหมู่บ้านที่ดี มีความเข้มแข็ง มีความพร้อม มีความสามัคคี ในการเข้าร่วมการพัฒนาหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบ และขยายผลครัวเรือน ต้นแบบให้ครอบคลุมทั่วทุกครัวเรือนในระดับหมู่บ้าน
7. เทคนิคในการปฏิบัติงาน
1. สร้างบรรยากาศของการท างานมีความเป็นกันเอง อบอุ่น มีความกระตือรือร้น และสร้างสรรค์ ทุกคน ช่วยกันท างานอย่างจริงจัง และจริงใจ ไม่มีร่องรอยที่แสดงให้เห็นถึงความเบื่อหน่าย
2. ความไว้วางใจกัน เป็นหัวใจส าคัญของการท างานเป็นทีม สมาชิกทุกคนในทีมควรไว้วางใจซึ่งกันและกัน ได้ซื่อสัตย์ต่อกัน สื่อสารกันอย่างเปิดเผย
3. มีการมอบหมายงานอย่างชัดเจน สมาชิกทีมงานเข้าใจวัตถุประสงค์ เป้าหมาย และยอมรับภารกิจหลัก ของทีมงาน
4. สมาชิกแต่ละคนเข้าใจและปฏิบัติตามบทบาทของตน และเรียนรู้เข้าใจในบทบาทของผู้อื่นในทีม ทุก บทบาทมีความส าคัญ รวมทั้งบทบาทในการช่วยรักษาความเป็นทีมงานให้มั่นคง เช่น การประนีประนอม การ อ านวยความสะดวก การให้ก าลังใจ เป็นต้น
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น